Podczas pierwszej rozmowy, kt\u00f3r\u0105 przeprowadza si\u0119 z adwokatem ko\u015bcielnym, stawia si\u0119 na zasadniczo dwa pytania: ile kosztuje rozw\u00f3d ko\u015bcielny i ile trwa. W niniejszym artykule odpowiem na drugie z tych dw\u00f3ch pyta\u0144, a zatem ile kosztuje. <\/p>\n\n\n\n
Pytanie ile kosztuje rozw\u00f3d ko\u015bcielny jest do\u015b\u0107 og\u00f3lne i dlatego na pocz\u0105tku wyszczeg\u00f3lni\u0119 co wchodzi w sk\u0142ad koszt\u00f3w. Podstawowym kosztem jest taksa procesowa czyli op\u0142ata. Do niej mo\u017ce doj\u015b\u0107 koszt ekspertyzy bieg\u0142ego. Ponadto na koszt post\u0119powania mo\u017ce si\u0119 z\u0142o\u017cy\u0107 wynagrodzenie adwokackie. A teraz przyjrzymy si\u0119 dok\u0142adnie wszystkim tym elementom sk\u0142adowym ceny.<\/p>\n\n\n\n
W tym miejscu cz\u0119sto pojawia si\u0119 oburzenie, \u017ce jak to trzeba p\u0142aci\u0107 za proces. Nale\u017cy jednak pami\u0119ta\u0107, \u017ce taksa s\u0142u\u017cy pokryciu koszt\u00f3w prowadzenia procesu (korespondencja, czyli koszty pocztowe; materia\u0142y biurowe; utrzymanie pomieszcze\u0144 trybuna\u0142u), a tak\u017ce stanowi\u0105 wynagrodzenie pracownik\u00f3w s\u0105du, kt\u00f3rymi coraz cz\u0119\u015bciej s\u0105 osoby \u015bwieckie maj\u0105ce na utrzymaniu w\u0142asne rodziny.<\/p>\n\n\n\n
\nOp\u0142ata nie jest jednorodna dla ca\u0142ego \u015bwiata czy danego kraju – w ka\u017cdym trybunale jest inna. <\/p>\n<\/blockquote>\n\n\n\n
<\/div>\n\n\n\n<\/div>\n\n\n\nTrybuna\u0142y uzale\u017cniaj\u0105 wysoko\u015b\u0107 taksy od wielu czynnik\u00f3w: 1) wysoko\u015b\u0107 op\u0142aty zale\u017cy od dochodu pozwanego – wtedy to wraz ze z\u0142o\u017ceniem skargi powodowej przedstawia si\u0119 za\u015bwiadczenie o zarobkach z zak\u0142adu pracy lub ostatnie rozliczenie PIT; 2) wysoko\u015b\u0107 op\u0142aty zale\u017cy o ilo\u015bci wniesionych tytu\u0142\u00f3w – wtedy to obowi\u0105zuje op\u0142ata podstawowa do kt\u00f3rej nale\u017cy doliczy\u0107 dodatkow\u0105 op\u0142at\u0119 za dodatkowe tytu\u0142y niewa\u017cno\u015bci; 3) wysoko\u015b\u0107 taksy uzale\u017cnia si\u0119 od miejsca zamieszkania ma\u0142\u017conk\u00f3w – wtedy istotne jest to, czy strony zamieszkuj\u0105 w Polsce, czy te\u017c przebywaj\u0105 na emigracji. <\/p>\n\n\n\n
<\/div>\n\n\n\nJak to ukazano powy\u017cej, czynnik\u00f3w maj\u0105cych wp\u0142yw na wysoko\u015b\u0107 taksy jest tak wiele, \u017ce trudno j\u0105 precyzyjnie okre\u015bli\u0107 nie znaj\u0105c okoliczno\u015bci danej sprawy. Chc\u0105c dok\u0142adniej wskaza\u0107 koszt taksy zach\u0119camy do kontaktu z adwokatem ko\u015bcielnym. <\/p>\n\n\n\n
<\/div>\n\n\n\n<\/div>\n\n\n\nRoz\u0142o\u017cenie koszt\u00f3w s\u0105dowych na raty<\/h3>\n\n\n\n
Jest niemal regu\u0142\u0105, \u017ce Petenci zwracaj\u0105 si\u0119 do s\u0105du ko\u015bcielnego o roz\u0142o\u017cenie op\u0142aty na raty. S\u0105dy na og\u00f3\u0142 nie robi\u0105 w tym zakresie wi\u0119kszych trudno\u015bci. Niekt\u00f3re s\u0105dy wyznaczaj\u0105 termin, do kt\u00f3rego ma zosta\u0107 uiszczona ca\u0142o\u015b\u0107 lub cz\u0119\u015b\u0107 (rata) op\u0142aty. Zwykle jest to termin stawiennictwa strony (wezwania na przes\u0142uchanie), publikacji akt lub wydania wyroku. Zdarza si\u0119, \u017ce s\u0105dy proponuj\u0105 stronie kalendarz sp\u0142aty rat, albo prosz\u0105, by strona sama taki kalendarz sp\u0142aty zaproponowa\u0142a. Roz\u0142o\u017cenie op\u0142acenia procesu w czasie stanowi znacznie u\u0142atwienie i nie uniemo\u017cliwia osobom mniej zamo\u017cnym przeprowadzenie procesu maj\u0105cego na celu stwierdzenie niewa\u017cno\u015bci ma\u0142\u017ce\u0144stwa ko\u015bcielnego<\/mark><\/strong><\/a>. Raty nie s\u0105 oprocentowane, a roz\u0142o\u017cenie na raty nie wi\u0105\u017ce si\u0119 z dodatkowym kosztem. <\/p>\n\n\n\n
<\/div>\n\n\n\n<\/div>\n\n\n\nObni\u017cenie koszt\u00f3w procesowych<\/h3>\n\n\n\n
Zgodnie z artyku\u0142em 305 Instrukcji Dignitas connubii <\/em>s\u0105d mo\u017ce przyzna\u0107 wnosz\u0105cej o to stronie obni\u017cenie koszt\u00f3w, o ile przemawiaj\u0105 za tym okoliczno\u015bci i wzgl\u0119dy s\u0142uszno\u015bci. By stara\u0107 si\u0119 o obni\u017cenie koszt\u00f3w nale\u017cy znajdowa\u0107 si\u0119 w daj\u0105cym si\u0119 udokumentowa\u0107 niedostatku. Kluczowym jest udokumentowanie niedostatku, co do kt\u00f3rego czasami s\u0105 zapytywani proboszczowie w\u0142a\u015bni Petenta – ma to na celu ukr\u00f3ci\u0107 proceder nadu\u017cywania tego przepisu. Zdarza si\u0119, \u017ce S\u0105d obni\u017caj\u0105c taks\u0119 Petentowi przerzuca j\u0105 na jego proboszcza w\u0142asnego. W ten spos\u00f3b cz\u0119\u015b\u0107 op\u0142aty wnosi Petent, a cz\u0119\u015b\u0107 jego Proboszcz. <\/p>\n\n\n\n
<\/div>\n\n\n\n<\/div>\n\n\n\nZniesienie koszt\u00f3w procesu zmierzaj\u0105cego do uniewa\u017cnienia \u015blubu ko\u015bcielnego<\/h3>\n\n\n\n
Podobnie jak w przypadku obni\u017cenia koszt\u00f3w (patrz akapit wcze\u015bniej) ma si\u0119 sprawa z ich zniesieniem: s\u0105d ko\u015bcielny mo\u017ce przyzna\u0107 prosz\u0105cej o to osobie zniesienie taksy, ale musz\u0105 za tym przemawia\u0107 okoliczno\u015bci i wzgl\u0119dy s\u0142uszno\u015bci, a takimi b\u0119dzie znajdowanie si\u0119 prosz\u0105cej o to strony w biedzie. Stan biedy nale\u017cy oczywi\u015bcie udokumentowa\u0107. Podobnie jak w poprzednim przypadku, o stan maj\u0105tkowy Petenta mo\u017ce by\u0107 zapytany jego Proboszcz. <\/p>\n\n\n\n
<\/div>\n\n\n\n<\/div>\n\n\n\nHonorarium adwokackie – prawnik i jego koszt<\/h3>\n\n\n\n
Obok taksy trzeba wspomnie\u0107 o wynagrodzeniu adwokackim, kt\u00f3re jest od tej taksy niezale\u017cne. Jest to wi\u0119c drugi koszt, kt\u00f3ry trzeba wzi\u0105\u0107 pod uwag\u0119 rozpoczynaj\u0105c proces zmierzaj\u0105cy do stwierdzenia niewa\u017cno\u015bci ma\u0142\u017ce\u0144stwa ko\u015bcielnego, kt\u00f3ry potocznie jest znany jako rozw\u00f3d ko\u015bcielny.<\/p>\n\n\n\n
<\/div>\n\n\n\nCeny na rynku, je\u015bli chodzi o us\u0142ugi adwokat\u00f3w, s\u0105 bardzo zr\u00f3\u017cnicowane: jedni, zwykle ci s\u0142absi, reprezentuj\u0105 Klient\u00f3w za kilkaset z\u0142otych, podczas gdy inni, zwykle Ci lepsi, o wi\u0119kszym do\u015bwiadczeniu i wiedzy, bior\u0105 za swe us\u0142ugi kilka tysi\u0119cy z\u0142otych. Zdarzaj\u0105 si\u0119 i tacy, kt\u00f3rzy \u017c\u0105daj\u0105 od Klienta kilkadziesi\u0105t tysi\u0119cy z\u0142otych. Wydaje si\u0119, \u017ce rynek adwokacki jest niemal r\u00f3wnie zr\u00f3\u017cnicowany jak rynek palestry pa\u0144stwowej, czy te\u017c jakiejkolwiek innej bran\u017cy.<\/p>\n\n\n\n
<\/div>\n\n\n\n<\/div>\n\n\n\n\nWydaje si\u0119, \u017ce rynek adwokacki jest niemal r\u00f3wnie zr\u00f3\u017cnicowany jak rynek palestry pa\u0144stwowej, czy te\u017c jakiejkolwiek innej bran\u017cy.<\/p>\n<\/blockquote>\n\n\n\n
<\/div>\n\n\n\n<\/div>\n\n\n\nWysoko\u015b\u0107 wynagrodzenia adwokackiego zale\u017cy wi\u0119c od wspomnianego ju\u017c do\u015bwiadczenia i wykszta\u0142cenia (stopie\u0144 naukowy), a tak\u017ce od poziomu zawi\u0142o\u015bci i skomplikowania sprawy. Doda\u0107 trzeba, \u017ce p\u0142aca dla adwokata i jego wysoko\u015b\u0107 zale\u017cy tak\u017ce od tego, czego Klient od profesjonalisty oczekuje: czy b\u0119dzie to pe\u0142na reprezentacja prawna, czy tylko dora\u017ana pomoc (napisanie pisma s\u0105dowego – na przyk\u0142ad pozew, czy te\u017c udzielenie porady prawnej).<\/p>\n\n\n\n
<\/div>\n\n\n\nOgraniczenia dotycz\u0105ce honorarium adwokackiego wynikaj\u0105ce z prawa<\/h3>\n\n\n\n
Przepisy prawa kanonicznego zabraniaj\u0105 adwokatom ko\u015bcielnym uk\u0142ada\u0107 si\u0119 o zbyt wysokie wynagrodzenie. Papie\u017c Franciszek kilka lat temu wyda\u0142 dekret, w kt\u00f3rym zarz\u0105dzi\u0142, by adwokaci rotalni (reprezentuj\u0105cy Klient\u00f3w przed Trybuna\u0142em Roty Rzymskiej w Watykanie) nie \u017c\u0105dali od stron wi\u0119cej ni\u017c 5.000,00 euro. Rzadko si\u0119 jednak zdarza, by kt\u00f3ra\u015b z polskich kancelarii kanonicznych \u017c\u0105da\u0142 tak wysokiego wynagrodzenia, cho\u0107 takie przypadki s\u0105.<\/p>\n\n\n\n
<\/div>\n\n\n\n<\/div>\n\n\n\nR\u00f3\u017cne formy wynagradzania adwokata ko\u015bcielnego<\/h3>\n\n\n\n
Adwokaci ko\u015bcielni reprezentuj\u0105cy Klient\u00f3w w procesie o stwierdzenie niewa\u017cno\u015bci ma\u0142\u017ce\u0144stwa ko\u015bcielnego (b\u0142\u0119dnie tzw. rozw\u00f3d ko\u015bcielny) rozliczaj\u0105 si\u0119 ze swoimi Klientami na r\u00f3\u017cne sposoby. I tak najpopularniejsza jest forma rycza\u0142tu, a wi\u0119c op\u0142aty za pe\u0142n\u0105 reprezentacj\u0119 prawn\u0105 w czasie trwania ca\u0142ego procesu z g\u00f3ry. Na drugim miejscu sytuuje si\u0119 forma rozlicze\u0144 od czynno\u015bci, a wi\u0119c dora\u017anego op\u0142acania kanonisty za jasno okre\u015blone podj\u0119te przez niego dzia\u0142ania. Obok tych dw\u00f3ch istnieje forma stawki godzinowej oraz miesi\u0119cznego abonamentu (rat).<\/p>\n\n\n\n